28 May – Müstəqillik Gününə həsr olunmuş “Şərqin ilk demokratik respublikası və tolerantlıq dəyərləri” mövzusunda 2026-cı il mayın 22 - də Tolerantlıq Evində   seminar keçirilmişdir. Tolerantlıq Evi və Azərbaycan Dillər Universitetinin birgə təşkilatçılığı ilə keçirilən  seminarda AMEA Tarix və Etnologiya İnstitutunun, AMEA Arxeologiya və Antropologiya İnstitutunun, AMEA Şərqşünaslıq İnstitutunun əməkdaşları, Azərbaycan Dillər Universitetinin, ADA-nın və Xəzər Universitetinin müəllim və tələbələri, həmçinin, Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin və Azərbaycanda Katolik Kilsəsinin Apostol Prefekturasının nümayəndələri iştirak etmişlər.

Seminarda  Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin dövlətçilik ənənələri, tolerantlıq siyasəti, milli-mənəvi dəyərləri və müasir Azərbaycan cəmiyyətində bu irsin davam etdirilməsi mövzularında çıxışlar olmuşdur.

Xəzər Universitetinin Tarix və arxeologiya departamentinin müəllimi, Dr. Rüxsarə Quliyeva çıxışında qeyd etmişdir ki, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti üçün xüsusi əhəmiyyət daşıyan məsələlərdən biri milli-mənəvi özünəməxsusluğun qorunması, dini etiqad azadlığının təmin edilməsi və Azərbaycanda yaşayan milli azlıqların hüquqlarının tanınması idi. R. Quliyeva vurğulamışdır ki, “İnsanlara hürriyyət – millətlərə istiqlal” prinsipini rəhbər tutan Cümhuriyyət qurucuları bu demokratik ideyaları dövlətin yaranmasının ilk günlərindən etibarən əsas hüquqi sənədlərdə təsbit etmişdilər. 1918-ci il mayın 28-də qəbul olunmuş Azərbaycan İstiqlal Bəyannaməsində bütün vətəndaşların milli və dini mənsubiyyətindən asılı olmayaraq, hüquq və azadlıqlarının təmin ediləcəyi bəyan edilmişdi. Bununla da Azərbaycan coğrafiyasında tarixən formalaşmış tolerantlıq və multikultural dəyərlər ilk dəfə rəsmi hüquqi sənəddə öz əksini tapmışdı.

AMEA Arxeologiya və Antropologiya İnstitutunun aparıcı elmi işçisi, Xəzər Universitetinin Tarix və arxeologiya departamentinin müəllimi Dr. Yaqub Məmmədov “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin elm, təhsil və mədəniyyət sahəsindəki tədbirlərinə dair” adlı məruzəsində AXC-nin maarif sahəsində atdığı addımlardan, təhsilimizə verdiyi töhfələrdən, Qazax Müəllimlər Seminariyasının yaradılmasından, ilk ali məktəbimiz olan Bakı Dövlət Universitetinin təsisindən, eləcə də Cümhuriyyətin əlifba islahatı layihəsindən, ilk dəfə qurulan kitabxana, muzey və teatr kimi mədəni xidmətlərdən bəhs etmişdir.

Bütün çıxışlarda Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin milli dövlətçilik tariximizdəki müstəsna rolu vurğulanmış, onun demokratik və tolerant dəyərlərinin bu gün də yaşadıldığı qeyd edilmişdir.