AMEA Məhəmməd Füzuli adına Əlyazmalar İnstitutu və Xəzər Universitetinin Mövlana Ədəbi-Fəlsəfi Araşdırmalar İnstitutunun birgə təşkilatçılığı ilə dahi Azərbaycan şairi Xaqani Şirvaninin anadan olmasının 900 illiyinə həsr olunmuş “Xaqani Şirvani 900 – Sələflər və xələflər: Orta əsr əlyazmaları və Azərbaycan mədəniyyətinin tarixi problemləri” mövzusunda Respublika Elmi Konfransı keçiriləcəkdir.
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 28 yanvar 2026-cı il tarixli Sərəncamı ilə Xaqani Şirvaninin 900 illik yubileyinin qeyd olunması klassik ədəbi-mədəni irsə verilən ali dəyərin ifadəsidir. Bu qərar böyük şairin zəngin poetik-fəlsəfi irsinin sistemli şəkildə araşdırılması və beynəlxalq elmi ictimaiyyətə daha geniş miqyasda təqdim olunması üçün mühüm elmi zəmin yaradır.
Konfransın əsas məqsədi Xaqani yaradıcılığının çoxşaxəli istiqamətlər üzrə müasir elmi yanaşmalar əsasında təhlili və orta əsr əlyazma irsinin Azərbaycan mədəniyyət tarixində yerinin yenidən qiymətləndirilməsidir. Tədbir çərçivəsində Xaqaninin ədəbi irsi mətnşünaslıq, mənbəşünaslıq, tarixşünaslıq və ədəbiyyatşünaslıq aspektləri ilə yanaşı, folklorşünaslıq, türkologiya, fəlsəfə və teologiya, eləcə də mədəniyyətşünaslıq kontekstində araşdırılacaqdır.
Müzakirələrdə şairin sənətkarlıq xüsusiyyətləri, poetik dilinin mürəkkəb obrazlar sistemi, zəngin simvolika və metaforik strukturu, milli və ümumbəşəri mənəvi dəyərlərin bədii ifadəsi xüsusi diqqət mərkəzində olacaqdır. Eyni zamanda, əsərlərinin dünya dillərinə tərcüməsi və yayılma coğrafiyası, Şirvanşahlar dövrünün ictimai-siyasi və mədəni mühiti fonunda Xaqaninin həyat və fəaliyyəti, ümumşərq Divan ədəbiyyatında onun mövqeyi, eləcə də Azərbaycan xaqanişünaslığının aktual problemləri və perspektivləri geniş elmi diskussiyalara səbəb olacaqdır.
Konfrans çərçivəsində orta əsr əlyazmalarının tədqiqi, klassik mətnlərin elmi-nəzəri və fəlsəfi aspektlərdən yenidən dəyərləndirilməsi, həmçinin Xaqani irsinin müasir tədris və metodoloji yanaşmalar baxımından öyrənilməsi kimi məsələlər də ön plana çəkiləcəkdir.
Təşkilatçılar hesab edirlər ki, “Xaqani-900” konfransı klassik Azərbaycan ədəbi-fəlsəfi düşüncəsinin yeni baxış bucağından araşdırılmasına, milli-mədəni yaddaşın elmi əsaslarla zənginləşdirilməsinə və gələcək tədqiqat istiqamətlərinin müəyyənləşdirilməsinə mühüm töhfə verəcəkdir.
Konfrans haqqında ətraflı məlumatı aşağıdakı linkdən əldə edə bilərsiniz:
“Xaqani Şirvani 900 – Sələflər və xələflər: Orta əsr əlyazmaları və Azərbaycan mədəniyyətinin tarixi problemləri” mövzusunda Respublika Elmi Konfransı – MƏFAİ